प्रसन्न वदनम् ध्यायॆत्

शुक्लाम्बरधरं विष्णुं शशिवर्णं चतुर्भुजम्  ।
प्रसन्न वदनं ध्यायॆद् सर्व विघ्नोपशान्तयॆ ॥

नित्य पारायण श्लॊकमॆतत् सर्वॆ वयं जानीम:। प्राय: जना: सुन्दरं, वाचालकं च व्यक्तिम् आश्चर्यॆन पश्यन्ति। तस्य साकं भाषितुम्, इच्छन्ति। मैत्री कर्तुं च उद्ध्युक्ता: भवन्ति । शरीर सुंन्दरता ईश्वर दत्तं कालान्तरॆ नश्वरं च इति दृष्ठमॆव । किन्तु व्यक्ति प्रसन्न: कदा भवति ?। यदा स: कृत कृत्य: कुशल: तर्हि तस्य मनसि  आह्लाद: विश्वं प्रति पूर्ण विश्वासम् च मुखॆ प्रकटी भवति । श्रीमद्वाल्मीकि रामायण काव्यारम्भॆ वाल्मीकि महर्षि: स्नानं कर्तुम् सरयू नदी तटॆ गत: स्व शिष्यम् वदति ” पश्य नदी जल्ं सन्मनुष्य मनॊ यथा” इति ।यदा मनुष्य मन: च्वच्छ् जलमिव शुद्दॊ अचलं च तिष्ठति तदा स: सन्मनुष्य  इति कथितुम् यॊग्य: । साधारणत: शुद्ध  सलिलम् सन्मनुष्यस्य उदाहरणं वदन्ति । तस्य वदनं प्रसन्न: । पसन्न वदनं पश्यन्त: स्वयमपि प्रसन्नॊ भवन्ति । दर्शन मात्रॆण तस्य मनसि कुतूहलम् वर्धति । मनसि कल्मषभरित:, छ्लॊ वा,  मुखॆ पसन्नतां आनॆतुम् न शक्त: अथवा तस्य मुखमॆव अन्तस्थं कुचरित्रं दर्पणमिव दर्शयति । पुष्पॆ, पक्शिगणॆ, शिशवॆ च पसन्नता स्वाभाविकमॆव ।  चित्रकारा: शिल्प निपुणा: च कला सृष्ठ्यां गुणं प्रदर्शयितुम् निपुणा: भवन्ति । तॆषामेतत् जन्मसिद्ध अधिकार: ईश्वर दत्त वरॊ वा ।  गज दर्शनम्, समुद्रावलॊकनम्, आकाशॆ चन्द्र दर्शनम ऎतानि मनसि प्रसन्नतां आनयन्ति. “वनॆ वा हर्म्यॆ वा सम कर निपातॊ हिमकर: ” इति चन्द्रं प्रति श्रीमद् भगवद्पादकृत दॆव्या: स्तॊत्रं सौन्दर्यलहरी प्रसिद्धमॆव ।
कथं अहं प्रसन्नॊ भवॆयम् ? आत्मानं सुन्दरम् प्रदर्शयितुम् साधना: बहुधा श्रूयन्तॆ । आत्मानं बलिष्ठम्  दर्शयितुम् च यॊगादि करणा :, व्यायामादि च सन्ति। स्व पुत्र दारादि प्रिय व्यवहारॆण तोषितुम् शक्नुम:। अन्यजनं प्रसन्नं कर्तुं वयं अशक्ता: एव। सम्गीतग्ञा:   सफला: । सुमधुर गानं श्रुण्वन्तं संतॊषयति । नाटकादि दृश्य कळा: विनॊद मूला: अल्प कालं रसिकजन आह्लादकरा: स्यु: ।
सर्वदा प्रसन्न: श्लोकॆ कथित भगवान् विघ्नॆश्वर: एक एव ।
अत: य: सदा प्रसन्न वदन: शशिवर्ण:, शुक्लाम्बर: च तमेव शरणं गच्छाम: ।
६) (Based on the lectures of Shri Chandrasekarendra Saraswathi Swamiji of Kanchi Mutt, known as Maha Periyava – written by R.Ganapathy, Deyvatthhin kural” The voice of Maha periava)
Suklaambaradharm vishnum sasivarnam chathurbujam |
Prasanna vadanam dyayeth sarva vignopa santhaye ||
We chant this sloka daily –  at the beginning of every ritual or puja praying that whatever we have started should be completed without hindrance. Generally people are attracted by beauty, and admire a person who talks well or jovial who has the gift of making the listener happy.    They want to be friends with that person.  We know beauty is natural.  But when does a man become ‘prasanna:’ – that is pleasing personality. There is no exact translation in English  for this Sanskrit word ‘prasanna’ – perhaps happy by himself and be pleasing to others. We may say success makes the man happy.   The poet Valimiki  the great poet describes how he got the inspiration to write the Mahakavya. Once,  along with students went to the river Sarayu (in Ayodhya). When he saw the still  water a pleasant feeling filled his mind. He was overwhelmed.   He told them “See, this water is still and beautiful like the minds of the good people” Ordinarily the good people are compared to the pure water. This is in the second chapter in Srimadh Valmiki Ramayana –   A happy and contented person makes others happy by his charm just like a flower, or the sparrows, or the child. Seeing which people feel happy and excited. When the mind is not pure, and having the traits of cunning or cheating, the charm is lost in the face. Painters and sculpters have this gift, it is said they bring out the charm in their art. Music and Drama make the audience happy.  When  we see an elephant, see the sea on a full moon night, or the  moon on a tranquil night, what we feel is the prasannatha – the feeling of the fullness in the mind.
It is difficult for us, the mortal beings to be prasanna always. But the Lord Ganesha is always Prasanna – The meaning of the sloka goes like this – We surrender ourselves to this Vigneswara, who is prasanna vadana: clad in pure white dress, like the full moon whose very sight fills our mind with joy and happiness.